Bayramlarda yapılan eş-dost ziyaretleriyle beslenme düzeninde değişiklikler olur. Özellikle Kurban Bayramı’nda et tüketimi artarken, ziyaretlerde sunulan tatlılar sayesinde de bol bol şeker tüketilir. Beslenme ve Diyet Uzmanı Çağatay Demir, Kurban Bayramı’nda beslenmeye dikkat diyor ve uyarılarda bulunuyor..
Etler kaliteli protein kaynağı olmasının yanı sıra yağ, çesitli minerallerin (özellikle demir, çinko, fosfor, magnezyum) ve vitaminlerin de (özellikle B12, B6, B1 ve A vitamini ) kaynağıdır.
Hayvansal kaynaklı
yiyeceklerin doymuş
yağ ve
kolesterol içerikleri
yüksektir. Bu yüzden
tüketilen miktarlara dikkat edilmesi gereklidir. Kişisel farklılıklar olmakla
beraber, günde
100-150 gr tavuğun göğüs eti, hindi, yağsız dana eti, balık gibi etlerin tüketilmesi uygundur.
Ancak etlerin çok yağlı kısımları tüketilmemeli, hayvanın iç
yağları
yemeklere lezzet vermek
amacıyla kullanılmamalıdır. Kurbanlık hayvanların iç organları da (sakatat) kolesterol ve
yağ
miktarları fazla olduğundan tüketilmesi önerilmemektedir.
Etler sindirimi zor olan besinlerdir. Yeni keşilmiş hayvanların etlerindeki sertlik hem pişirmede, hem de sindirimde zorluk yaratır. Bu nedenle taze kesilen etler hemen tüketilmemelidir. Buzdolabında 1-2 gün bekletilmiş et, haşlama veya ızgarada pişirme yöntemiyle pişirilerek tüketilmelidir.
Nasıl pişirilmeli?
Yanlış uygulanan pişirme ve saklama
yöntemleri
sonucunda etlerde
protein, vitamin ve
mineral kayıpları oluşmaktadır. Etlerin yağda kavrulması ve kızartılması
besin öğesi
kayıplarının artmasına, fazla miktarda
yağ tüketilmesine ve ileride sağlık sorunlarının
oluşmasına
yol açabilmektedir.
Kızartma, kavurma, hamur işleri gibi kalorisi
yüksek ve sindirim sistemini
zorlayabilecek
besinler
yerine;
bu dönemde daha hafif ve
pişirme
yöntemi haşlama veya
kendi suyunda olan
besinleri tercih etmek olası sağlık problemlerinden en az düzeyde
etkilenmeyi sağlayacaktır.
Çok yüksek ısıda uzun süre
pişirme ve kızartma
yöntemi çesitli kanserojen maddelerin
oluşumuna neden olabileceği için tercih edilmemelidir.
Etlerin sebzelerle
birlikte
pişirilmesi veya sebzelerle
birlikte tüketilmesi
besin çesitliliğinin
sağlanması, sebzelerde
bulunan C vitamininin etlerde
bulunan demirin emilimini artırması
açısından sağlıklı
bir
yöntemdir.
Etler ızgarada
pişirilirken etle ateş arasındaki uzaklık eti
yakmayacak, kömürleşme
sağlamayacak sekilde
ayarlanmalıdır. Etlerin iç sıcaklığı
en az 75 ºC olmalıdır. Çok yüksek ısı
dış
yüzeyin yanmasına ve su kaybının fazla olmasına
yol açarak besin öğesi kaybını artırır.
Etlerin haşlanarak pişirilmesi sağlıklı olmasının yanı sıra, ette olması muhtemel
parazitlerin
insana geçmesini de
büyük ölçüde engeller.
Nasıl saklanmalı?
Etleri, küçük parçalar halinde buzdolabının buzluk kısmında veya derin dondurucuda saklanmalıdır. Buzlukta ( -2 ºC ) birkaç hafta, derin dondurucuda ise (-18 ºC ) 3 ay saklanabilir.
Etler kolaylıkla
bozulabilen potansiyel
riskli
besinlerdir. Etlerin dondurulduktan sonra
tekrar
çözdürülmesi
bazı mikroorganizmalar için üreme
yeri oluşturur ve
bu da sağlığımızı
tehdit edebilir. Bu nedenle
buzlukta saklanan etler
buzluktan çıkartılınca
yemek içinde
tamamen kullanılacak şekilde
parçalara
ayrılarak buzluğa konulmalı, çözdürülen et hemen
pişirilmeli, tekrar dondurulmamalıdır. Çözdürülmek istenen etin buzdolabında çözünmesi
saglanmalıdır. Çabuk çözülmesi amacıyla uygulanan kalorifer, soba üzerinde çözdürme, oda
sıcaklıgında
bekletme sakıncalı
yöntemlerdir.
Bayramda bunlara dikkat!
- Sabah mutlaka kahvaltı edilmeli; kahvaltı hafif ve her
grup
besin öğesini içerir
nitelikte olmalıdır.
- Bayramda sayıca az öğünlerde fazla miktarda
yemek yerine az ve sık beslenilmelidir.
- Bayramda da her zaman olduğu gibi tek yönlü beslenmek yerine, gün içinde tüm
besin
gruplarından (süt-yoğurt-et-sebze-meyve-tahıllar vb)
yeterli ve dengeli miktarlarda
alınmalıdır.
- Yemekler
bitkisel sıvı
yağ ile
pişirilmeli, kızartma
ya da kavurma
yerine ızgara,
fırında, haşlama
ya da
buğulama
yapılmalıdır.
- Etlerin hepsi hemen tüketilemeyeceğinden saklama kosullarına mutlaka dikkat
edilmelidir.
- İkram amaçlı sunulan her tatlı kabul edilmemeli, aralarında
en hafif olan sütlü ve
meyveli tatlılar tercih edilmelidir. Hamur tatlılarından yemek zorunda kalınırsa
miktarı az olmalı.
- Bayramda artan kahve ve çay tüketimi aşırı miktarlara ulaştığında uykusuzluk , mide
problemleri ve kalp ritim
bozukluklarına neden olabilir. Kahve ve
çay
yerine
bitki
veya meyve
çayları tercih edilmelidir.
Diyanet İşleri Başkanlığı Kurban Kesim Hizmetleri için...
Kurban Kesim Hijyeni...
 |
Ana Sayfa |
|---|